The ministry of the Sisters Servants of the Most Sacred Heart of Jesus (Sercanki) in Żabie on the Cheremosh River and in Mykolaiv in the years 1910-1939
Activitatea Surorilor Slujitoare ale Preasfintei Inimi a lui Iisus (măicuțelelor) în Żabie pe Ceremuș și în Mikołajów între anii 1910-1939
Служіння сестер‑служебниць Найсвятішого Серця Ісуса («серцянок») у Жаб’ї над Черемошем і в Миколаєві у 1910-1939 роках
Leszek Rymarowicz
Streszczenie: W artykule przedstawiono jedno z zapomnianych dzieł charytatywnych Fundacji Stanisława hr. Skarbka – funkcjonujące w latach 1910-1914 w Żabiu na Huculszczyźnie (obecnie ukr. Werchowyna) sanatorium dla dzieci chorych na gruźlicę, przeznaczone dla wychowanków prowadzonego przez Fundację Zakładu dla Ubogich i Sierot w Drohowyżu. Posługę pełniły w nim siostry Zgromadzenia Sióstr Służebniczek Najświętszego Serca Jezusowego (Sercanki). Zabudowania sanatorium zostały zniszczone w czasie nawały rosyjskiej zimą 1914/1915. Kontynuacją tej posługi było, trwające od 1914 r. do samego wkroczenia Sowietów we wrześniu 1939 r., prowadzenie przez Siostry Sercanki utrzymywanego także przez Fundację Skarbkowską domu starców w Mikołajowie nad Dniestrem. W samym Żabiu w latach 30. Fundacja Skarbkowska zbudowała nowy budynek dla Sióstr, który przed wybuchem wojny prawdopodobnie nie został zakonowi przekazany.
Abstract: The article presents one of the forgotten charitable works of the Stanisław Count Skarbek Foundation – a sanatorium for children with tuberculosis, operating in the years 1910-1914 in Żabie in Hutsulshchyna (currently Ukrainian: Verkhovyna), intended for the charges of the Foundation’s Institution for the Poor and Orphans in Drohovyz. The service was provided there by sisters of the Congregation of the Sisters Servants of the Sacred Heart of Jesus (Sercanki). The sanatorium buildings were destroyed during the Russian invasion in the winter of 1914/1915. A continuation of this service was the running by the Sisters of the Sacred Heart of Jesus of the old people’s home in Mykolaiv on the Dniester, which lasted from 1914 until the Soviets entered in September 1939. In Żabie itself, in the 1930s, the Skarbek Foundation built a new building for the Sisters, which was probably not handed over to the order before the outbreak of the war.
Abstract: Articolul prezintă una dintre lucrările caritabile uitate ale Fundației contelui Stanisław. Skarbka reprezintă un sanatoriu pentru copiii bolnavi de tuberculoză, care a funcționat între anii 1910-1914 în Żabie, în regiunea Huțulșcina (în prezent Verhovîna, în Ucraina), destinat elevilor Fundației Institutului pentru Defavorizați și Orfani din Drohovîj. În acest sanatoriu, își desfășura activitatea Congregația Surorilor Slujitoare ale Preasfintei Inimi a lui Iisus (măicuțele). Clădirile sanatoriului au fost distruse în timpul invaziei rusești din iarna 1914/1915. Din anul 1914 și până la invazia sovietică din 1939, continuarea acestei activități a constat în administrarea azilului de bătrâni din Mikołajów pe Nistru, aflat sub egida Fundației Skarbkowska, de către Surorile măicuțe. Tot în Żabie, în anii 1930, Fundația Skarbkowska a construit o clădire nouă pentru măicuțe, care, cel mai probabil, nu a fost predată Congregației înainte de izbucnirea războiului.
Анотaція: У статті представлено одне з призабутих благодійних починань Фундації графа Станіслава Скарбека – санаторій для дітей, хворих на сухоти, що діяв у 1910-1914 роках у Жаб’ю на Гуцульщині (тепер – смт Верховина). Заклад призначався для вихованців Притулку для убогих і сиріт у Дроговижі, який утримувала фундація. Санаторієм опікувалися сестри Згромадження служебниць Пресвятого Серця Ісусового («серцянки»). Санаторні будівлі було знищено під час російської навали взимку 1914/1915 року. Продовженням цієї служби стала опіка «серцянок» домом престарілих у Миколаєві над Дністром, яким також утримувала Фундація Скарбека, – від 1914 року аж до приходу совєтів у вересні 1939-го. У самому Жаб’ю в 1930-х роках Фундація Скарбека спорудила новий будинок для сестер, який до початку війни, найімовірніше, так і не передали згромадженню
Słowa kluczowe: bł. matka Klara Ludwika Szczęsna, s. Angela (Trapp), Stanisław hr. Skarbek, Fryderyk hr. Skarbek, Jakub Newestiuk, Sercanki, Fundacja Skarbkowska, Zakład dla Ubogich i Sierot w Drohowyżu, Żabie, Mikołajów, Huculszczyzna, Karpaty Wschodnie.
Keywords: Blessed Mother Klara Ludwika Szczęsna, Sister Angela (Trapp), Stanisław Count Skarbek, Fryderyk Count Skarbek, Jakub Newestiuk, Sacred Hearts, Skarbek Foundation, Institution for the Poor and Orphans in Drohowyże, Żabie, Mykolaiv, Hutsul Region, Eastern Carpathians.
Cuvinte-cheie: Fericita maică Klara Ludwika Szczęsna, sora Angela (Trapp), contele Stanisław Skarbek, Contele Fryderyk Skarbek, Jakub Newestiuk, Surorile măicuțe, Fundația Skarbkowska, Institutul pentru Defavorizați și Orfani din Drohovîj, Żabie, Mikołajów, Huțulșcina, Carpații Orientali.
Ключові слова: бл. мати Кляра Людвіка Щенсна, с. Анжела (Трапп), граф Станіслав Скарбек, граф Фридерик Скарбек, Якуб Невестюк, «серцянки», Фундація Скарбека, Притулок для убогих і сиріт у Дроговижі, Жаб’є, Миколаїв, Гуцульщина, Східні Карпати.